Αν βγήκε ένα συμπέρασμα από τη χθεσινή ημέρα, στο λαϊκό προσκύνημα, την εξόδιο ακολουθία, την πομπή που ακολούθησε ως τη Βουλή πρώτα και το Ά Νεκροταφείο μετά, αλλά και τον ενταφιασμό της Φώφης Γεννηματά, είναι αυτό ακριβώς που συνήθιζε να λέει η ίδια : «Η Πολιτική για να υπάρχει, πρέπει να είναι, πρώτα από όλα, ανθρώπινη».
Οι χιλιάδες άνθρωποι που έδωσαν χθες το ‘παρών’ στο ύστατο χαίρε στην Φώφη Γεννηματά, μιλούσαν όλοι πρωτίστως για τον άνθρωπο και δευτερευόντως για την πολιτικό. Την ξεχώριζαν για το ήθος, την αξιοπρέπεια, τη δύναμη, την μαχητικότητα και το χαμόγελό της, και κατόπιν για τη δυνατότητά της να ενώνει, ακόμα και με τον θάνατό της, πολιτικούς αντιπάλους και διαφωνούντες μεταξύ τους.
Ο κόσμος άρχισε να συρρέει στο παρεκκλήσι της Μητρόπολης Αθηνών πριν ακόμα από τις οκτώ το πρωί. Πριν ακόμα φτάσει εκεί η σορός της Φώφης Γεννηματά και πάντως πολύ πριν αρχίσει το λαϊκό προσκύνημα. Με ένα λουλούδι στο χέρι, με ένα χαρτονόμισμα για το «Χαμόγελο του Παιδιού» ή την «Κιβωτό του Κόσμου», με μία προσωπική ιστορία ο καθένας, ή και μόνο την εντύπωση που είχε για την εκλιπούσα, χιλιάδες άνθρωποι θέλησαν να της πουν το ‘στερνό αντίο’, προτού βρεθεί για πάντα στην αγκαλιά της αττικής γης.
Σύσσωμη η πολιτειακή και πολιτική ηγεσία του τόπου έδωσε επίσης το ‘παρών’, με τον απαιτούμενο σεβασμό και τη συστολή που επέβαλε η στιγμή, κυρίως απέναντι στην οικογένεια της εκλιπούσας. Πρώην πρωθυπουργοί, υπουργοί, βουλευτές, στελέχη του κόμματός της και στενοί της συνεργάτες, τίμησαν με την παρουσία τους την Φώφη Γεννηματά, και η συντριβή για το αναπάντεχο και πρόωρο γεγονός ήταν εμφανής στα πρόσωπά τους.
Αυτό όμως που λύγισε στην κυριολεξία τις καρδιές όλων των Ελλήνων, ήταν ο πηγαίος αποχαιρετισμός των παιδιών της. «Η αγάπη και η στοργή σου δεν είχε όρια. Όλες σου τις μάχες τις έδωσες παλικαρίσια», είπε ο 17χρονος γιος της Γιώργος, «θα μας φυλάς με το χαμόγελο που μας σημάδεψε, από εκεί ψηλά, πάνω από τα σύννεφα». «Είσαι και θα είσαι ο άνθρωπος που θαυμάζω πιο πολύ (…) Θα μου λείψει το χάδι σου, η αγκαλιά σου, η φωνή σου, το χαμόγελό σου, η ενέργειά σου (…) Αντίο μαμά, σε αγαπάμε πολύ και πάντα», ακολούθησε η 15χρονη Κατερίνα.
Και τέλος, με σπασμένη φωνή, η πρωτότοκή της Αιμιλία, «ήξερες πάντα όσα ξέρει μόνο μία μάνα. Αγκαλιά, ασπίδα τρυφερή, σαν κι εσένα. Το χαμόγελο, το χάδι σου, το ‘φάμιλι’ που έλεγες όταν έμπαινες σπίτι, το ζεϊμπέκικο της ζωής, που χόρεψες καλύτερα από όλους, θα μας λείψουν πιο πολύ»…
