Politico: Ψάχνει να βρει «χαραμάδα» ο Ερντογάν να αναδειχθεί ειρηνοποιός του κόσμου

Μπορεί οι προσπάθειες να εμφανιστεί ειρηνοποιός στον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας να έπεσαν στο κενό, όμως ο πρόεδρος της Τουρκίας Ταγίπ Ερντογάν, έχει αλλού στόχευση τώρα.
Να είναι ο μεσολαβητής μεταξύ Hamas και Ισραήλ.
Καθώς οι παγκόσμιες δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ και των χωρών του Κόλπου, επιδιώκουν στα παρασκήνια να αποτρέψουν την εξάπλωση της σύγκρουσης Ισραήλ-Hamas, ο Τούρκος πρόεδρος έχει ασχοληθεί με τη δική του διπλωματική ατζέντα.

«Κάνω συνομιλίες με περιφερειακούς ηγέτες… προσπαθώντας να καταλάβω πώς μπορούμε να μεσολαβήσουμε και να σταματήσουμε αυτόν τον πόλεμο», είπε αυτή την εβδομάδα, μετά από συνομιλίες, μεταξύ άλλων, με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ António Guterres και τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin.
Μίλησε επίσης με τον Ισραηλινό Πρόεδρο Isaac Herzog και τον Παλαιστίνιο αρχηγό Mahmoud Abbas, καθώς και με τους ηγέτες της Αιγύπτου, του Λιβάνου και του Κατάρ.
Η τουρκική κρατική τηλεόραση ανέφερε μάλιστα το βράδυ της Τετάρτης ότι η Τουρκία ξεκίνησε μια διαδικασία διαπραγματεύσεων για την απελευθέρωση των κρατουμένων που κρατούσε η Hamas στη Γάζα

Κρίσιμος παίκτης;

Σύμφωνα με το Politico< υπάρχουν λόγοι για να πάρουμε στα σοβαρά τη διπλωματική δραστηριοποίηση του Erdogan.
Προσπάθησε εδώ και καιρό να οικοδομήσει την Τουρκία ως μεγάλη δύναμη στη Μέση Ανατολή με βήματα όπως η ενίσχυση οικονομικών δεσμών σε όλη την περιοχή και με την αποστολή τουρκικών στρατευμάτων στη βόρεια Συρία.
Πρόσφατα βελτίωσε τους δεσμούς του με το Ισραήλ, κυρίως με την πρώτη του συνάντηση προσωπικά με τον πρωθυπουργό Benjamin Netanyahu, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη τον περασμένο μήνα.
Αλλά είναι πραγματικά ο Erdogan σε καλή θέση για το τρομακτικό έργο της διαμεσολάβησης μεταξύ μιας πολεμικής Hamas και του εκδικητικού Ισραήλ;
Πολλοί παρατηρητές πιστεύουν ότι η επίθεση του Σαββατοκύριακου έχει καταστρέψει κάθε βραχυπρόθεσμη προοπτική περιφερειακής σταθερότητας και ο ίδιος ο Erdogan έχει προειδοποιήσει ότι ο πόλεμος δεν θα σταματήσει μόνο «σε μία ή δύο εβδομάδες».
Ένας υψηλόβαθμος Τούρκος αξιωματούχος, είπε στο POLITICO ότι «οποιοσδήποτε μεσολαβητικός ρόλος σε αυτό το σημείο είναι μια αποστολή αδύνατη».
Πρόσθεσε ότι στον απόηχο της τρομοκρατικής επίθεσης της Hamas, που σκότωσε περισσότερους από 1.000 ανθρώπους, το Ισραήλ «πιθανότατα θα κρατούσε αποστάσεις από οποιονδήποτε συμβιβασμό».

Τα εμπόδια

Οι περιφερειακοί αναλυτές βλέπουν πολλά εμπόδια για μια επιτυχημένη διπλωματία.
Ο Selin Nasi, επισκέπτης συνεργάτης στο Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο του London School of Economics, τονίζει ένα ακόμη εμπόδιο: τη συμπάθεια της Άγκυρας προς τη Hamas, την οποία η Τουρκία δεν θεωρεί τρομοκρατική οργάνωση, παρόλο που οι ΗΠΑ και η ΕΕ την έχουν χαρακτηρίσει ως τέτοια.
Ο Nasi είπε ότι «το ιστορικό του κυβερνώντος κόμματος AKP του Erdogan να παρέχει ασφαλές καταφύγιο στους ηγέτες της Hamas» έχει διαβρώσει την εμπιστοσύνη μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ.
Υποστηρίζει επίσης ότι η Άγκυρα διατηρεί θερμότερες σχέσεις με τη Hamas, η οποία κυβερνά τη Λωρίδα της Γάζας από το 2007, παρά με τη Fatah του Αμπάς, που κυριαρχεί στα λιγότερο ριζοσπαστικά κατεχόμενα εδάφη της Δυτικής Όχθης.
«Υπό την κυβέρνηση του ΑΚΡ, η παλαιστινιακή πολιτική της Άγκυρας έχει πλησιάσει τη Hamas –ή ευνόησε σχετικά τη Hamas έναντι της Fatah– τις τελευταίες δύο δεκαετίες, κάτι που προκάλεσε κριτική όχι μόνο από το Ισραήλ αλλά και από τις ΗΠΑ», είπε ο Nasi.
Μέχρι την άνοδο του ΑΚΡ στην εξουσία το 2002, η Τουρκία είχε παραδοσιακά στενές πολιτικές και στρατιωτικές σχέσεις με το Ισραήλ.
Ωστόσο, οι σχέσεις των δύο χωρών διακόπηκαν το 2010 μετά την επιδρομή των Ισραηλινών στρατιωτών στο Mavi Marmara, ένα τουρκικό πλοίο που επιδίωξε να σπάσει τον αποκλεισμό της Γάζας, σκοτώνοντας 10 Τούρκους ακτιβιστές.
Στη συνέχεια, ο Erdogan στράφηκε εναντίον του Ισραήλ, αποκαλώντας το κράτος δολοφόνο.
Η παλαιστινιακή υπόθεση είναι αγαπητή στην ισλαμιστική ιδεολογία του Erdogan, η οποία στηρίζει την κυριαρχία του στην Τουρκία για δύο δεκαετίες.

Προσπάθειες Erdogan

Όμως, τα πιο πρόσφατα χρόνια, η Τουρκία προσπαθεί να βελτιώσει τις σχέσεις στη γειτονιά της – συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ – μια ώθηση που απέδωσε με τη συνάντηση Erdogan-Netanyahu στη Νέα Υόρκη.
Πριν η Hamas αναστατώσει ξανά την περιοχή ξεκινώντας τις επιθέσεις στο Ισραήλ το περασμένο Σαββατοκύριακο, οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να οργανώσουν αμοιβαίες επισκέψεις στο εγγύς μέλλον και μάλιστα αναφέρθηκε ότι ο Erdogan ενδιαφέρθηκε να προσευχηθεί στο τέμενος Αλ Άκσα της Ιερουσαλήμ για τον εορτασμό της 100ής επετείου της Τουρκικής Δημοκρατίας στις 29 Οκτωβρίου.
Ο Soli Özel, ένας βετεράνος πολιτικός αναλυτής στο Πανεπιστήμιο Kadir Has στην Κωνσταντινούπολη, σημειώνει ότι οι δύο χώρες έχουν κοινά συμφέροντα και ότι ο Netanyahu και ο Erdogan φαινόταν ότι «ξέχασαν πόσο αντιπαθούσαν ο ένας τον άλλον».
Και οι δύο χώρες, για παράδειγμα, είναι σύμμαχοι του Αζερμπαϊτζάν στη διαμάχη του με τη γειτονική του Αρμενία και το βοήθησαν να ανακτήσει γη κατά τη διάρκεια ενός πολέμου το 2020 πριν από την αστραπιαία κατάληψη της αμφισβητούμενης εθνο-αρμενικής αποσχισθείσας περιοχής του Ναγκόρνο-Καραμπάχ τον περασμένο μήνα.
«Η κοινότητα των συμφερόντων μεταξύ των δύο χωρών, όπως δείχνει η άμεση ή έμμεση συνεργασία τους στον Καύκασο, ξεπερνά τις προσωπικές αντιπάθειες», είπε ο Özel.
«Ο κοινός αντίπαλος για τους δύο, αν και έχουν διαφορετικούς τρόπους αντιμετώπισης αυτής της πρόκλησης, είναι το Ιράν».
Αλλά πρόσθεσε ότι ο Erdogan είναι πιθανό να ακολουθήσει μια πιο σκληρή γραμμή με το Ισραήλ καθώς το ανθρώπινο κόστος του πολέμου αυξήθηκε και την Πέμπτη ο Τούρκος ηγέτης επέκρινε την ισραηλινή πολιορκία της Γάζας και την απόφαση των ΗΠΑ να στείλουν ένα αεροπλανοφόρο στο περιοχή.
«Δεν θέλουμε να επεκταθούν οι συγκρούσεις στην περιοχή μας, αντί να υποστηρίζουμε τυφλά κάποιον, καλούμε τους παράγοντες με επιρροή να μειώσουν την ένταση», είπε ο Erdogan.
Όσο για οποιαδήποτε επιρροή μπορεί να έχει η Τουρκία στη Hamas, ο Özel πιστεύει ότι η Hamas «θα είναι πιο συντονισμένη με τα σήματα που έρχονται από την Τεχεράνη», όπου το ιρανικό καθεστώς υποστηρίζει την παλαιστινιακή μαχητική ομάδα εδώ και χρόνια.
Ο Nasi, από το LSE, πρόσθεσε ότι το Ισραήλ ζητά σαφή διεθνή υποστήριξη κατά τη διάρκεια της κρίσης.
«Το Ισραήλ θέλει να δει πού βρίσκονται οι σύμμαχοι και οι εχθροί του, όπως έκανε η κυβέρνηση Bush στον απόηχο της 11ης Σεπτεμβρίου», είπε.
«Από αυτή την προοπτική, εξαρτάται από το αν το Ισραήλ βλέπει ή όχι την Τουρκία ως αξιόπιστο σύμμαχο».

Περισσότερα

Newsroom

Άρθρα
ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Ανατροπή με Αναστασία Γιάμαλη και ΣΚΑΪ;

Η Πυθία αποκαλύπτει Αναγνώστριες και αναγνώστες μου. Συντρόφισσες και σύντροφοι....

Νέα δημοσκόπηση-σοκ για τον ΣΥΡΙΖΑ – Μεγάλες απώλειες και για τη ΝΔ – Που πάνε οι ψηφοφόροι

Τα κριτήρια ψήφου στις ευρωεκλογές, τη συνεχή «αιμορραγία» των...