Η έκθεση των εμπειρογνωμόνων αποδίδει το χάος της 4ης Ιανουαρίου 2026 σε τεχνική αστοχία και όχι σε κυβερνοεπίθεση – Στο στόχαστρο η «παρωχημένη τεχνολογία» SDH και οι χρόνιες παθογένειες της ΥΠΑ.
Το πόρισμα της Επιτροπής Διερεύνησης για το ολικό μπλακ άουτ στις επικοινωνίες του FIR Αθηνών, που σημειώθηκε την Κυριακή 4 Ιανουαρίου 2026, υποβλήθηκε σήμερα, Τρίτη 13 Ιανουαρίου, στον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστο Δήμα. Η έκθεση καταρρίπτει οριστικά τα σενάρια περί δολιοφθοράς ή εξωτερικής παρέμβασης, εντοπίζοντας την αιτία σε ένα σύνθετο φαινόμενο «ψηφιακού θορύβου» που προκλήθηκε από τον αποσυγχρονισμό παλαιών συστημάτων.
Η γενεσιουργός αιτία: Αποσυγχρονισμός και «θόρυβος»
Σύμφωνα με τους εμπειρογνώμονες, το περιστατικό οφείλεται σε αποσυγχρονισμό σε πλειάδα ετερογενών διατάξεων και διεπαφών που καταλήγουν στις εγκαταστάσεις των ΚΕΠΑΘΜ (Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών και Μακεδονίας). Αυτή η τεχνική αστοχία οδήγησε στην ακούσια και συνεχή εκπομπή μεγάλου αριθμού πομπών, με αποτέλεσμα να «καταληφθούν» οι κρίσιμες συχνότητες επικοινωνίας και να καταστεί αδύνατη η φωνητική επαφή μεταξύ ελεγκτών και πιλότων. Η κατάσταση περιγράφεται ως ένα είδος εσωτερικής «άρνησης υπηρεσίας» (denial of service), όπου το ίδιο το σύστημα παρεμβλήθηκε στον εαυτό του.
Παρωχημένη τεχνολογία SDH στο στόχαστρο
Το πόρισμα είναι αποκαλυπτικό για την κατάσταση των υποδομών της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ). Επισημαίνεται ότι το υφιστάμενο σύστημα VCS (Voice Communication System) βασίζεται στην τεχνολογία SDH (Synchronous Digital Hierarchy), η οποία χαρακτηρίζεται ως παρωχημένη και εκτός υποστήριξης από τον κατασκευαστή εδώ και χρόνια. Αυτή η έλλειψη εγγυήσεων λειτουργίας θεωρείται ο βασικός παράγοντας που επέτρεψε την εμφάνιση του «ψηφιακού θορύβου».
Οι πέντε άξονες για την επόμενη ημέρα
Η Επιτροπή, υπό τον διοικητή της ΑΠΑ Χρήστο Τσίτουρα, εισηγείται πέντε κατεπείγουσες δράσεις:
- Μετάβαση σε VoIP: Άμεση ολοκλήρωση της προμήθειας και εγκατάστασης νέου συστήματος επικοινωνιών φωνής τεχνολογίας Voice over IP.
- Θεσμικός Συντονισμός: Δημιουργία σταθερού μηχανισμού άμεσης απόκρισης μεταξύ ΥΠΑ και ΟΤΕ για τη διαχείριση κρίσεων.
- Τηλεμετρία και Τηλεχειρισμός: Εγκατάσταση συστημάτων για διαγνωστικούς ελέγχους από άκρο σε άκρο στα κομβικά σημεία του δικτύου.
- Εποπτεία Ραδιοφάσματος: Ενίσχυση του ρόλου της ΕΕΤΤ για τον έγκαιρο εντοπισμό παρεμβολών.
- Μετεγκατάσταση ΚΕΠΑΘΜ: Μεταφορά των εγκαταστάσεων σε καταλληλότερο περιβάλλον για τη μείωση συστημικών κινδύνων.
Παρά τη σοβαρότητα του συμβάντος, που οδήγησε σε καθεστώς zero rate (μηδενική χωρητικότητα εναέριου χώρου) για ώρες, το περιστατικό κατατάχθηκε ως χαμηλής διακινδύνευσης (Green Area), καθώς δεν διαπιστώθηκε παραβίαση των ελάχιστων αποστάσεων μεταξύ των αεροσκαφών ούτε έκθεση επιβατών σε άμεσο κίνδυνο.
