Του Μιχάλη Ψύλου
Σύγχυση στην Ουάσιγκτον, πανικός στο Παρίσι – και μια αχτίδα ελπίδας από το Λονδίνο;
Στην Ουάσιγκτον, ο Τζο Μπάιντεν κατέστησε απολύτως σαφές ότι «μόνο ο Παντοδύναμος Θεός» μπορεί να τον εμποδίσει να είναι υποψήφιος για πρόεδρος. Οσο και αν επί 22 λεπτά ο Τζορτζ Στεφανόπουλος προσπάθησε να τον πείσει μπροστά στις κάμερες του ABC ότι η προεκλογική του εκστρατεία είναι σε μεγάλη κρίση μετά την καταστροφική εμφάνιση στο τηλεοπτικό ντιμπέιτ κατά του Ντόναλντ Τραμπ.
Αβεβαιότητα επικρατεί και στο Παρίσι καθώς ουδείς γνωρίζει τι θα γίνει μετά τον αυριανό δεύτερο γύρο των εκλογών.
Αν πιστέψουμε τις δημοσκοπήσεις, το κόμμα της Μαρίν Λεπέν δεν θα έχει την απόλυτη πλειοψηφία στη νέα Εθνοσυνέλευση. Έτσι και ο Εμανουέλ Μακρόν θα πρέπει να αποφασίσει σε ποιον θα δώσει τα κλειδιά του πρωθυπουργικού μεγάρου Ματινιόν. Θα σχηματιστεί μια κυβέρνηση συνασπισμού, μειοψηφίας ή τεχνοκρατών,αν δεν προκύψει σαφής πλειοψηφία;
Η μόνη αχτίδα ελπίδας έρχεται από το Λονδίνο. Ο Κιρ Στάρμερ και η σύζυγός του Βικτόρια μετακόμισαν στην Ντάουνινγκ Στριτ 10, καθώς οι Εργατικοί επέστρεψαν στην εξουσία μετά από 14 χρόνια.
Όλα τα βλέμματα στρέφονται τώρα στον Στάρμερ ως τον νέο ηγέτη των προοδευτικών δυτικών δημοκρατιών στο σύνολό τους.
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, ο Στάρμερ μίλησε για την ανάγκη των προοδευτικών δυνάμεων σε όλη την Ευρώπη να συνεργαστούν. Βάση της πολιτικής του θα είναι το δόγμα του «προοδευτικού ρεαλισμού».
Ο Στάρμερ επαναλαμβάνει με εμμονή τη λέξη «αλλαγή» και αναφέρεται πολύ συχνά στο «έθνος». Εχει δεσμευτεί να εργαστεί από το πρώτο λεπτό για μια «εθνική ανανέωση» που θα ανοικοδομήσει τις υποβαθμισμένες δημόσιες υπηρεσίες της χώρας και θα ανακτήσει την ανάπτυξη σε μια οικονομία που είναι στάσιμη για περισσότερο από μια δεκαετία.
Ο νέος ένοικος της Ντάουνινγκ Στριτ, ένας μεθοδικός και αυστηρός άνθρωπος, είναι αποφασισμένος να επιστρέψει την πολιτική στην υπηρεσία του πολίτη, με στόχο να ανακτήσει την εμπιστοσύνη των Βρετανών που έχουν βαρεθεί μετά από χρόνια υπερβολών, αλαζονείας, ανευθυνότητας και πόλωσης.
Ο Στάρμερ θα έχει μια ισχυρή εντολή, με πλειοψηφία 412 βουλευτών σε μια Βουλή των Κοινοτήτων με 650 έδρες. Έχει τεράστια δύναμη στα χέρια του για να προωθήσει τις αλλαγές και τις μεταρρυθμίσεις που έχει υποσχεθεί κατά τη διάρκεια της εκστρατείας.
Αλλά γνωρίζει επίσης ότι η κατάρρευση του Συντηρητικού Κόμματος δεν οφείλεται τόσο στη μαζική μεταφορά ψήφων στους Εργατικούς.
Ο Στάρμερ ήρθε στην εξουσία με το χειρότερο αποτέλεσμα για νέο νικητή των εκλογών από την καθιέρωση της καθολικής ψηφοφορίας.
Οι Εργατικοί κέρδισαν λιγότερες ψήφους στον εκλογικό τους θρίαμβο το 2024 από ό,τι ο Τζέρεμι Κόρμπιν στην εκλογική του αποτυχία το 2019: το ποσοστό του 33,8% που έλαβαν δεν είναι ούτε 2 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερο από το 2019.
Το γεγονός ότι ο αριθμός των εδρών των Εργατικών στη Βουλή εκτινάχθηκε από 202 σε 412 οφείλεται κυρίως στην κατάρρευση των Συντηρητικών, οι οποίοι όχι μόνο έχασαν τα δύο τρίτα των εδρών τους, αλλά και σχεδόν 20 ποσοστιαίες μονάδες στη λαϊκή ψήφο.
Μόνο το ένα τρίτο των χαμένων ψήφων των Τόρις πήγε στους Εργατικούς – τα δύο τρίτα πήγαν στο ακροδεξιό λαϊκιστικό κόμμα Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ. Τέσσερα εκατομμύρια άνθρωποι έχουν υποστηρίξει τον ακροδεξιό λαϊκισμό του Φάρατζ και του κόμματός του Reform UK.
Οι Πράσινοι και οι Φιλελεύθεροι επίσης κερδίζουν έδαφος. Για πρώτη φορά μετά από 100 χρόνια, κόμματα πέρα από τους Εργατικούς και τους Τόρις, κέρδισαν μαζί πάνω από το 40%.
Με αυτή την αφετηρία, το ερώτημα είναι βέβαια αν μπορεί η Μεγάλη Βρετανία να γίνει νησί σταθερότητας που θα προσφέρει προσανατολισμό στην ταραγμένη Δύση; Οι προσδοκίες είναι τεράστιες. Το βάρος επίσης!
