Μια ανατρεπτική εικόνα του πολιτικού τοπίου σκιαγραφεί η δημοσκόπηση της Real Polls, που αποδομούν τον μύθο της κομματικής σταθερότητας και φωτίζουν τον κεντρικό ρόλο της ηγετικής φιγούρας στην ελληνική πολιτική σκηνή. Η εταιρεία δημοσκοπήσεων παρουσίασε δύο παράλληλες μετρήσεις με ένα ιδιαίτερο ερώτημα: πώς θα ψήφιζαν οι πολίτες αν κανένα κόμμα δεν είχε τον σημερινό αρχηγό του;
Τα αποτελέσματα δεν αφήνουν περιθώρια παρερμηνειών: τα κόμματα στην Ελλάδα είναι –στη μεγάλη τους πλειονότητα– σκιές των ηγετών τους. Η πολιτική ταυτότητα, το ιδεολογικό στίγμα και η οργανωτική δομή μοιάζουν να χάνουν το νόημά τους χωρίς την ισχυρή, αναγνωρίσιμη παρουσία στην κορυφή.
Καταρρέει η ΝΔ χωρίς Μητσοτάκη
Στο βασικό σενάριο, με την παρούσα ηγεσία, η Νέα Δημοκρατία προηγείται με 31,9%. Όταν όμως αφαιρείται ο Κυριάκος Μητσοτάκης από την εξίσωση, το ποσοστό πέφτει στο 24%. Η απώλεια σχεδόν 8 μονάδων αποκαλύπτει πως το κυβερνών κόμμα στηρίζεται περισσότερο στην προσωπικότητα του αρχηγού του παρά σε ένα στιβαρό πολιτικό υπόβαθρο. Το ηγετικό αποτύπωμα Μητσοτάκη φαίνεται να λειτουργεί ως συνεκτικός ιστός – χωρίς αυτόν, η εκλογική δύναμη αποδυναμώνεται αισθητά.
Το ΠΑΣΟΚ «διψάει» για νέο πρόσωπο
Στον αντίποδα, το ΠΑΣΟΚ εμφανίζεται ως ο μεγάλος ωφελημένος της υπόθεσης. Από το 12,9% στην τρέχουσα κατάσταση, εκτινάσσεται στο 17,1% στο υποθετικό σενάριο αλλαγής ηγεσίας. Το εύρημα υποδηλώνει πως η βάση του κόμματος θεωρεί πως η πολιτική πρόταση του ΠΑΣΟΚ υπερβαίνει τα στενά όρια της σημερινής του ηγεσίας. Μια ενδεχόμενη αλλαγή στην κορυφή θα μπορούσε να λειτουργήσει ως καταλύτης ανασύνταξης και επανατοποθέτησης στον πολιτικό χάρτη.
Ο ΣΥΡΙΖΑ προσπαθεί να ξαναβρεί το βηματισμό του
Ο ΣΥΡΙΖΑ καταγράφει μόλις 5% με τη σημερινή του εικόνα, όμως παρουσιάζει άνοδο στο 8,4% με διαφορετικό ηγέτη. Παρά το γεγονός ότι η αύξηση δεν είναι θεαματική, καταδεικνύει μια υπόγεια δυναμική που δείχνει πως τμήμα του εκλογικού σώματος παραμένει ιδεολογικά κοντά στον χώρο, αλλά απέχει λόγω ηγετικής αποσύνδεσης. Η κρίση ταυτότητας μετά την αποχώρηση Τσίπρα αφήνει το κόμμα μετέωρο, αλλά όχι καταδικασμένο.
Η Πλεύση χωρίς Ζωή βουλιάζει
Η περίπτωση της Πλεύσης Ελευθερίας είναι η πιο ενδεικτική της προσωποπαγούς πολιτικής: από το 18,9% κατακρημνίζεται στο 2,8% όταν η Ζωή Κωνσταντοπούλου αφαιρείται από την ηγεσία. Η πολιτική ύπαρξη του κόμματος αποδεικνύεται σχεδόν απόλυτα εξαρτημένη από την προσωπική ακτινοβολία της αρχηγού, με την οργανωτική του επάρκεια να τίθεται υπό σοβαρή αμφισβήτηση.
Κόμματα-ηγεμόνες: Ελληνική Λύση, ΚΚΕ, ΜέΡΑ25
Αντίστοιχα, η Ελληνική Λύση χάνει σχεδόν πέντε μονάδες χωρίς τον Βελόπουλο, αποκαλύπτοντας ανάλογη προσωποκεντρική λειτουργία. Το ΚΚΕ, αν και παραδοσιακά σταθερό, υποχωρεί από το 7,3% στο 5,1%, καταρρίπτοντας τον μύθο του αδιάβλητου εκλογικού μηχανισμού. Το ΜέΡΑ25 υποχωρεί στο 1,6% χωρίς τον Βαρουφάκη, επιβεβαιώνοντας πως και εκεί η αναγνωρισιμότητα του προσώπου είναι το βασικό εργαλείο πολιτικής παρουσίας.
Καμπανάκι από την εκτόξευση των αναποφάσιστων
Το πιο ηχηρό μήνυμα, όμως, προέρχεται από το στρατόπεδο των αναποφάσιστων. Στο σενάριο «χωρίς αρχηγούς», σχεδόν 3 στους 10 πολίτες δηλώνουν αποχή ή αδυναμία επιλογής. Πρόκειται για ένα ποσοστό που κρούει τον κώδωνα κινδύνου: χωρίς προσωπικές ταυτίσεις, η πολιτική πρόταση των κομμάτων μοιάζει να μην πείθει. Η εικόνα αυτή καταγράφει όχι απλώς κρίση ηγεσίας, αλλά κρίση πολιτικής νοηματοδότησης.
Δείτε τις κάρτες:
