Ταξιδιωτικοί περιορισμοί «για την ελευθερία του λόγου», ο ρόλος Μπρετόν και το ρήγμα ΗΠΑ–ΕΕ στους ψηφιακούς κανόνες
Ως ηχηρό πολιτικό μήνυμα προς την Κομισιόν ερμηνεύεται η απόφαση του Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ να επιβάλει ταξιδιωτικούς περιορισμούς (visa bans) σε πέντε Ευρωπαίους αξιωματούχους, μεταξύ των οποίων και ο Τιερί Μπρετόν. Οι περιορισμοί ανακοινώθηκαν στις 23 Δεκεμβρίου 2025 από τον Υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης πολιτικής που —σύμφωνα με την Ουάσινγκτον— στοχεύει στην προστασία της ελευθερίας του λόγου από ξένες απόπειρες λογοκρισίας και επιρροής.
Η χρονική συγκυρία και το εύρος των ονομάτων δείχνουν ότι η απόφαση δεν είναι τεχνική, αλλά καθαρά πολιτική, με άμεσες αναφορές στη μακρά αντιπαράθεση ΗΠΑ–ΕΕ γύρω από τη ρύθμιση των ψηφιακών πλατφορμών και τα όρια της κρατικής παρέμβασης στον διαδικτυακό λόγο.
For far too long, ideologues in Europe have led organized efforts to coerce American platforms to punish American viewpoints they oppose. The Trump Administration will no longer tolerate these egregious acts of extraterritorial censorship.
— Secretary Marco Rubio (@SecRubio) December 23, 2025
Today, @StateDept will take steps to…
Ο Μπρετόν στο επίκεντρο και η σκιά του DSA
Στην κορυφή της λίστας βρίσκεται ο Τιερί Μπρετόν, πρώην Επίτροπος για την Εσωτερική Αγορά και τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, πρόσωπο-κλειδί στη διαμόρφωση και εφαρμογή του Ψηφιακού Νόμου Υπηρεσιών (DSA). Η αμερικανική πλευρά έχει επανειλημμένα εκφράσει ενστάσεις για τον τρόπο με τον οποίο ο DSA επιβάλλει πρόστιμα και υποχρεώσεις σε μεγάλες αμερικανικές πλατφόρμες, θεωρώντας ότι θίγεται η ελευθερία της έκφρασης και διαταράσσεται ο ανταγωνισμός.
Η στοχοποίηση Μπρετόν, γνωστού για τη σκληρή γραμμή απέναντι σε αμερικανικούς τεχνολογικούς κολοσσούς, εκλαμβάνεται ως ευθεία απάντηση στις ευρωπαϊκές ρυθμιστικές πρωτοβουλίες και στις πολιτικές τριβές με κύκλους που πρόσκεινται στον Ντόναλντ Τραμπ και τον Έλον Μασκ.
Οι υπόλοιποι περιορισμοί και το επιχείρημα της «λογοκρισίας»
Πέραν του Μπρετόν, στους ταξιδιωτικούς περιορισμούς περιλαμβάνονται ο Ίμραν Άχμεντ, επικεφαλής του Center for Countering Digital Hate, η Κλερ Μέλφορντ του Global Disinformation Index, καθώς και οι Άννα-Λένα φον Χόντενμπεργκ και Ζοζεφίν Μπαλόν από το HateAid. Σύμφωνα με την αμερικανική αιτιολόγηση, η παρουσία τους στις ΗΠΑ εγείρει κίνδυνο επηρεασμού των θεμελιωδών κανόνων για την ελευθερία του λόγου.
Marco Rubio says EU/British officials behind fines on Musk & X will be banned from entering the U.S. Thierry Breton, Imran Ahmed, Clare Melford, Anna-Lena von Hodenberg & Josephine Ballon all blocked over alleged anti-American censorship efforts. pic.twitter.com/uODlHGiPpA
— Infina Alerts (@InfinaAlerts) December 24, 2025
Η Ουάσινγκτον υποστηρίζει ότι οι συγκεκριμένες δομές και πρόσωπα διαμορφώνουν πλαίσια αξιολόγησης περιεχομένου που, στην πράξη, ορίζουν τι επιτρέπεται και τι όχι στον δημόσιο διάλογο, με συνέπειες για πλατφόρμες, μέσα και χρήστες.
Η αντίδραση της Κομισιόν και η ένταση στο ανώτατο επίπεδο
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αντέδρασε με επίσημη ανακοίνωση, καταδικάζοντας έντονα την κίνηση της Ουάσινγκτον και κάνοντας λόγο για μέτρο που «προσβάλλει θεμελιώδεις δημοκρατικές αξίες». Στο κείμενο επισημαίνεται ότι η ελευθερία της έκφρασης αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο του ευρωπαϊκού οικοδομήματος και κοινή αξία με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η ανακοίνωση αφήνει σαφείς αιχμές ότι οι αμερικανικοί περιορισμοί συνδέονται άμεσα με τον ρόλο Ευρωπαίων αξιωματούχων στη διαμόρφωση και εφαρμογή των ψηφιακών κανόνων της ΕΕ, οι οποίοι έχουν προκαλέσει σοβαρές τριβές με αμερικανικές εταιρείες τεχνολογίας. Η διατύπωση αυτή μεταφέρει τη σύγκρουση από το τεχνικό στο καθαρά πολιτικό πεδίο.
